25 augustus 2013: Betrokkenheid…

Enkele weken geleden, bij het lezen van de ochtendkrant, trokken twee artikelen mijn aandacht. Een eerste artikel kwam er naar aanleiding van een fotoreportage ter nagedachtenis van de verjaardag van de val van Srebrenica, een tweede kwam er enkele dagen later en bracht verslag over een ‘werkbezoek’ van de paus van de rooms-katholieke kerk aan Lampedusa .

De ‘val van Srebrenica’ op 11 juli 1995 was de inname van de Bosnische stad Srebrenica en de daaropvolgende deportatie en genocide op naar schatting tussen de 7.000 en 8.000 moslimjongens en -mannen. Deze stonden formeel onder bescherming  van een VN-bataljon bestaande uit Nederlandse militairen. Het exacte aantal slachtoffers is nooit vast komen te staan. Het NIOD (Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies) ging in 2002 nog van ongeveer 7.000 doden uit. Fotografe Claudia Heinermann, maker van de genoemde reportage, formuleerde het als volgt: “We hebben woorden als etnische zuivering aan onze woordenschat toegevoegd, maar een heuse betrokkenheid hebben we niet.”

Ook paus Franciscus deed een opmerkelijke uitspraak naar aanleiding van zijn bezoek aan Lampedusa, het Italiaanse eilandje dat bekend staat om de vele bootvluchtelingen die er dagelijks toekomen met de hoop het Europese vasteland te bereiken. Tijdens een mis voor meer dan 10.000 gelovigen in het sportstadion van Lampedusa veroordeelde de paus de ‘onverschilligheid‘ van de wereld. Hij haalde ook uit naar politici. “Wij hebben de zin voor broederlijke verantwoordelijkheid verloren”, zei Franciscus. “De cultuur van de welvaart maakt ons ongevoelig voor de (hulp)kreten. Dit mondt uit in een globalisering van de onverschilligheid.”

Dan is er ook nog, uiterst actueel, de dramatische situatie in Syrië, het explosieve klimaat in Egypte, enzoverder… situaties die in eenzelfde context van enige commentaar en zelfreflectie kunnen worden voorzien.

Geef toe, voor de meerderheid onder ons is dit de nagel op de kop, niet? U mag gerust antwoorden, er is niemand die het hoort of ziet…

Maar, mag ik eens een bommetje droppen? Amyotrofe Laterale Sclerose (ALS) doodt jaarlijks wereldwijd meer dan 100.000 mensen, laat dit nu juist overeenkomen met het bevolkingsaantal van Leuven, toevallig of niet onze Belgische trots op academisch vlak. Maak van dat ‘bommetje’ maar een ‘bom’… Jaar na jaar… het totale inwonersaantal van een stad als Leuven, zomaar van de kaart…

Mag ik, na een kleine eeuw van wetenschappelijk onderzoek zonder noemenswaardig resultaat, U, geachte heren en dames politici, geachte farmaceutische sector, geachte lobbyisten en beslissingsnemers allerhande, daar op zijn minst ‘medeverantwoordelijk’ voor noemen…

Dient er geen commissie te worden opgericht met als taak te zoeken naar de verantwoordelijken van deze jaarlijkse massamoord…?

Schokkende woorden? Ik dacht het niet… Je moet het, zoals zo vaak gezegd, allemaal binnen zijn perspectief bekijken. Wel, deze aanklacht komt er basis van legitieme menselijke waarden, dus lijkt het me wel gepermitteerd…

Prettige dag nog,

Alain

Betrokkenheid is maar al te vaak een rekensom.
(Aad van den Heuvel)